ÖSS'de yeni sisteme doğru
ÖSS’yi değiştirmek istediklerini belirten YÖK Başkanı Prof. Dr. Yusuf Ziya Özcan, bu konu üzerinde çalışmalarının devam ettiğini bildirdi. Milli Eğitim Bakanlığı’nın (MEB) da konuyla ilgili çalışmaları olduğunu söyleyen Özcan, MEB ile ortak çalışacak aşamaya henüz gelinmediğini kaydetti.
Özcan, “Benim isteğim onlarla bizim ekibin beraber çalışması. Onların hazırlıkları bizimkinden önce başladı sanırım. Onlarınki, öğrencinin her yıl lise 1, 2, 3 ve 4 yıllardaki gösterdiği performansın ortalamasının sene sonundaki bir sınavla birleştirilmesi ve onun nota dönüştürülmesi şeklinde. Biz de İngilizlerin yaptığı gibi düşünüyoruz” dedi.
İngiltere modeli örnek alındı
İngiltere’deki sistemde adaylara 12-13 konu verildiğini ve adayların bu konulardan istedikleri birkaçını seçerek sınava girdiklerini anlatan Özcan, kendilerinin de bu model üzerinde durduklarını ifade etti. Özcan, şöyle konuştu:
“12-13 konuda sınav verelim öğrencilere, öğrenciler 5’ini seçip sınava girsin. 3’ünden aldığı puanla da üniversitelere başvursun. Üniversiteler de alacakları öğrencileri bölümlere bağlı olarak, 3 konu belirleyerek istesinler. Örneğin, desinler ki ‘makine mühendisliğine genel kabiliyet, matematik ve biyolojiden 80 puanın üzerinde alanları kabul edeceğim, bu puanı tutturanlar müracaat etsin’. Bunu üniversiteler de yapabilir, ÖSYM’ye de yaptırabiliriz. Aynı eskiden olduğu gibi öğrencinin 3 konuda aldığı puan hangi bölüme tutuyorsa onu otomatik olarak yaptırabiliriz. Eskiden, bizim zamanımızda, puan alıyordunuz, üniversiteye müracaat ediyordunuz. Üniversite de durumuna bakarak sıralıyordu. Her üniversitenin kapısında listeler yayınlanırdı, ‘şunlar girmeye hak kazandı’ diye. Ona benzer bir sistem. Herhalde ikisini karıştırırız. Henüz net değil. Tek bildiğimiz şey sistemin kesinlikle değişeceği.”
‘Ne alan var, ne katsayı'
“Bu sistemde öğrencinin hangi okuldan mezun olduğunun önemi kalmayacak mı?” sorusuna Özcan, “Ne alan kalacak ne katsayı, hepsi gidiyor. Tamamen başarıya odaklı bir sistem olacak. Çocuğun, 3 dersten veya herneyse lise 1, 2, 3 ve 4’teki başarısına dayanan bir sistem olması lazım’’ yanıtını verdi. Özcan, üniversitelerdeki her bölüm için adayların hangi derslerden veya konulardan başarılı olması gerektiğini üniversitelere soracaklarını belirterek, “Örneğin, makine mühendisliği bölümlerine soracağız ‘siz hangi 3 tür puanla öğrenci almak istiyorsunuz’ diye. Onlar belirleyecek. Daha sonra bunları ÖSYM’nin kitapçığında yayınlayacağız’’ dedi. MEB’in öngördüğü sistem ile ilgili görüşlerinin sorulması üzerine Özcan, şunları kaydetti: “O da iyi bir sistem. Fakat orada ben bir şeye güvenmiyorum: Ortalama ağırlıklı puan konusu. Bu puanın hesaplanması konusunda... Yani biz bunu bırakırsak, bazı hocalar öğrencilerin başarısını gereksiz yere şişirebilirler, çocuğun durumu iyi görünsün diye. Öyle olacağına, hiçbir sübjektif tarafı olmayan genel bir sınav olsun daha iyi.”
‘TOEFL gibi bir mekanizma olsun'
“Siz, tek sınav mı düşünüyorsunuz?” sorusunu Özcan, şöyle yanıtladı: “Aynı üniversite sınavı gibi tek ama senenin her anında yapılabilir bir sınav düşünüyoruz. Böyle bir defada olmasın, aday onu 3-5 defa alabilsin. Mesela matematikten girdi, diyelim ki 100 üzerinden 25 aldı, bu onu tatmin etmedi. 6 ay sonra bir sınav daha olsun. ÖSYM, bu imtihanları döndürsün istiyoruz. Nasıl işte, TOEFL’da 120 doları veriyorsun, o hafta sonu sana hemen veriyorlar imtihanı. Burada da öyle bir mekanizma olsun. Herkes gidip bir günde o imtihanı almasın. Mesela, genel yetenek testini gelecek ay alacak, matematik testini 2 ay sonra, coğrafya sınavını ondan bir ay sonra alacak. Hani diyorlar ya ‘190 dakikada insanın hayatı tayin ediliyor’. Çocuk rahat rahat girsin. Hem çocuğun şansı da artar.’’
Adayın üniversiteye sınavda aldığı en yüksek puanla başvurabileceğini söyleyen Özcan, bu sistemde “psikolojik stresinin de az olacağını”, adayın “kendini iyi hissettiği bir zamanda sınava girmesine olanak sağlanmış olacağını” kaydetti. Böyle bir sistemin teknik olarak uygulanıp uygulanamayacağının sorulması üzerine Özcan, “ÖSYM uygulayabilir” dedi.
‘Gelecek yıl olmasa bile...'
İngiliz sisteminde açık uçlu sorular da yöneltildiğinin belirtilmesi üzerine Özcan, “Bazılarında açık uçlu sorular var. Sosyal alanında sorular açık uçlu zaten, test değil. Bizde eskiden uygulanan olgunluk sınavlarının aynısı. Mesela tarihten ‘şu savaşın etkilerini yazın’ diyor. Hepsi test değil yani” dedi. “Yeni sistemde de öyle mi olacak” sorusuna Özcan, “Tabii. Onu kaldıran konularda hepsi açık uçlu olacak” dedi. YÖK Başkanı Özcan, konu “olgunlaştıktan’ sonra üniversitelerle paylaşacaklarını bildirdi. Özcan, düşünülen değişikliğin ne zaman uygulamaya konulacağı konusunda da “Gelecek yıl için olmasa bile, bu sefer alan ve katsayıları kaldırırız. ona bir hazırlık olur. Evet, yetişmeyebilir, olmazsa bir sonraki sene geçeriz” dedi.
‘Katsayı yerine puanla yeleştirilecek'
“Alan ve katsayıların kaldırılması halinde adaylar nasıl yerleştirilecek?” sorusu üzerine Yusuf Ziya Özcan, “Aldığın puana göre yerleştirileceksin. Kimse de sana ‘sen bu meslek okulundasın ancak şu meslek yüksek okuluna gidebilirsin’ diye bir şey söylemeyecek. Puanın tutuyorsa makine mühendisi ol, sosyolog ol, psikolog ol” diye konuştu. Özcan, birçok ülkenin üniversiteye giriş sistemini incelediklerini belirterek, “Bizimki türden sınav uygulayan 3 ülke kaldı’’ dedi. Ajanslar