Duymadılar, görmediler, söylemiyorlar!
Referandum sonuçları açıklanınca televizyon ve basın kuruluşları 'Boykot'un başarısı karşısında önce üç maymunu oynadı, sonra çarpıtma kampanyası başlattı.
Anayasa'nın 26 maddesinin değiştirilmesine ilişkin referandum dün yapıldı. Referandumun sona ermesinin ardından da önce televizyonlarda, ardından internet gazetelerinde ve nihayet bugün de yazılı basında referandum sonuçları değerlendirilmeye başlandı.
Sonuçların alınması ile birlikte hemen her televizyon anlık olarak sonuçları duyurmaya başladı. Ancak hazırlanan grafikler ve yapılan yorumlar istisnasız neredeyse tün televizyonlarda sadece iki sonuç için hazırlanmıştı: 'Evet' ve 'Hayır' için. Referandumda 'üçüncü cephe' olarak tanımlanan 'Boykot'a ilişkin veriler değerlendirilmek bile istenmedi.
BOYKOTSUZ HARİTA!
Ancak sonuçlar saat 21'e doğru netleşmeye başlandıkça kaçınılmaz olan gerçekleşti. Boykot çağrısına katılımın kendini yadsınamaz bir şekilde yüzde 60'lara varan oranlarda ortaya koyması ile yorumcular gönülsüz de olsa değerlendirmelerine boykotu da katmak zorunda kaldılar. Ancak bazı yorumcular ısrarla boykotu görmezden gelmeye devam etti. Öyle ki, referanduma katılımın yüzde 7'de kaldığı Hakkâri için 'Yüzde 100'e yakın evet çıktı!' yorumu yapan 'uzman yorumcular' bile çıktı. Bu anlayış referandum için hazırlanan haritalarda da kendisini gösterdi. Boykotun yüzde 50'yi aştığı iller, boykot oranları görmezden gelinerek bu iller 'Evetçi' olarak işaretlendi.
Boykotun etkili olduğunun ortaya çıkmasından sonra bazı televizyonlar ise ya sonuçları çarpıtmaya ya da işlerine geldiği gibi yorumlamaya devam ettiler.
Hükümet yanlısı tutum alan gazeteler sandık başına gitmeyen milyonları, "Statüko yandaşı" olarak damgalarken, Yeni Şafak, Taraf, Zaman, Star gazetelerinde Kürtler tercihlerinden dolayı sert bir dille eleştirilerek adeta tehdit edildi.
TEHDİT KOKAN YORUMLAR
Zaman Gazetesi'nin ülkücü kökenli Genel Yayın Yönetmeni Ekrem Dumanlı, köşesinde Boykot kararı nedeniyle "BDP de o korkunç yanlışa boyun eğdi. 12 Eylül darbe döneminde yaşananlar eşliğinde yıllar boyu epik söylemler geliştiren BDP, kendi tabanlarının feryatlarına karşı sağır ve dilsiz rolü üstlendi" eleştirisini dile getirirken, Zaman 'Boykot'un tehditle etkili olduğu, gidemeyenlerin korkak, gidenlerin ise kahraman olduğu' yönünde yorumlara yer verdi. Şamil Tayyar ise, referandum sonuçlarını Kürtler için, "Kürtlerin ittihatçı kanadı BDP ve PKK'nın silah korkusu üzerinden yürüttüğü boykot planı, demokrasi yanlısı Kürtlerin sağduyusuna çarpıp darmadağın oldu" sözleriyle dile getiriyor.
Sonuçları "Türkiye'ye demokrasinin geldiği gün" manşeti ile duyuran Yenişafak Gazetesi, Başbakan Erdoğan'ın baş danışmanı Yalçın Akdoğan ile Kürtlere yönelik ağır suçlamalar içeren röportaj yaptı. Akdoğan PKK, BDP ve Kürt hareketini toptan suçladığı röportajında, "PKK'nın nasıl çözüm süreçlerini sabote ettiğini, anayasa değişikliği sürecinde yaşanan ise, PKK ve BDP'nin nasıl statükonun amacına hizmet eden aktörler olduğunu ortaya koydu" değerlendirmesinde bulunuyor.
Vatan Gazetesi ise yaptığı yayınlarda önce 'Boykot etkili oldu' cümlesini kullandı. Ancak sonra 'akıllarını başlarına devşirerek' "BDP boykotu sahiden başarılı oldu mu?" tarzına döndüler ve rakamları çarpıtarak 'Aslında boykot etkili olmadı' haberleri üretmeye başladılar.
TARAF'IN HEZEYANI
Taraf Gazetesi'nin referandum sonuçlarına ilişkin yaptığı değerlendirme ve yorumlar ise hem suçlama hem de tehdit içeriyor. Avukat Sezgin Tanrıkulu Araf'a yazdığı makalede, Boykot tavrını, "Kürtlerin Türkiye demokrasi mücadelesinden uzaklaşma çabası" olarak yorumladı. Aynı gazetede Yıldıray Oğur, herkese "haddini bildirdikten" sonra Kürtleri Tavşan AKP'yi dağ olarak betimliyor. Oğur, "Tavşan dağa küstü dağın haberi bile olmadı. Türkiye onlarsız da değişebildi" diyor.
Radikal Gazetesi ise 'evet' çıkmasının ardından "Evet ama yetmez !" manşeti ile çıktı. Referandum sonuçları verilirken katılımın yüzde 77 olduğu vurgusu yapılan Radikal haberlerinde özellikle bölge illerinde etkili olan 'Boykot'a değinilmedi. Seçmenin yarısının sandık başına gitmediği Tunceli 'hayır' oylarının en yüksek olduğu il olarak belirtildi.
Cumhuriyet Gazetesi ise diğerlerinden nispeten farklı olarak Boykot'u gördü! "Sandıktan "evet" çıktı" manşetini kullanan Cumhuriyet de Radikal gibi Tunceli'yi 'Hayır'ın rekortmeni olarak gösterdi. Cumhuriyet 'Hayır' oylarının tamamını CHP'ye mal ederek "CHP'nin oyu yetmedi: İktidara bağlı yargının temelini atan anayasa değişikliği paketi için halk kararını verdi. 49.5 milyon seçmenin 21.8 milyonu 'evet' dedi. 15.8 milyon kişi ise 'hayır' oyu kullandı. CHP'nin güçlü olduğu kıyı şeridinde halk pakete karşı çıktı." değerlendirmesi yaptı.
Boykot tavrını görmeyen diğer 'büyük' gazetelerin manşet ve yorumları ise şöyle:
Hürriyet: İkinci balkon konuşması
Erdoğan, referandum zaferini yorumlarken 2007 seçim akşamı AK Parti balkon konuşmasında olduğu gibi "Herkes kazandı" diyerek ılımlı üslup kullandı: "Evet diyen de hayır diyen de kazanmıştır. 2011'de Anayasa'yı uzlaşarak değiştireceğiz"
Sabah: Türkiye darbe ayıbını temizledi: Yüzde 58 evet
Türk halkı, daha fazla demokrasiye 'Evet' dedi. Referandumda 'Hayır' oyları yüzde 42'de kaldı. Katılımın yüzde 77'yi geçtiği halk oylamasında, sandıktan daha demokratik, daha sivil, daha özgür ve vesayetsiz Türkiye için büyük destek çıktı.
Milliyet: 6 milyon oy farkla evet
"Evet" oyları 21.8 milyonu bulurken "hayır" oyları 15.8 milyonda kaldı. Erdoğan 2002'den bu yana altıncı sandık zaferini yüzde 58'le kazandı.
Habertürk: Evet yüzde 57.9 Hayır yüzde 42.1
Türkiye, Anayasa değişikliği için sandığa gitti. Seçmen yüzde 57.9 çoğunlukla yenilikleri kabul etti. Kılıçdaroğlu "Hayır" için 70 il ve 193 ilçe gezdiği halde oy kullanamadı, özür diledi.
BOYKOTU GÖRENLER
Birgün Gazetesi "Milliyetçi muhafazakâr tablo yine değişmedi" manşetini "Sonuçlara göre ülkedeki "yüzde 60 sağ - yüzde 40 sol" dengesi kemikleşti" değerlendirmesi ile verirken,
Evrensel Gazetesi: "Evet: Yüzde 58 Hayır: Yüzde 42" başlığını kullandı. Evrensel'in yorumu ise şöyle: "Anayasa değişiklik paketinin oylandığı referandumda yüzde 58 "Evet", yüzde 42 "Hayır" çıktı. Bölge illerinde ise boykot etkili oldu."
Günlük Gazetesi ise "Kürtler kararını verdi Demokratik özerklik" manşetini kullanarak, boykot u öne çıkardı. Günlük'te yer alan yorum şöyle: "Referandumda rekor oranda sandık başına gitmeyen Kürtler, "Demokratik Özerklik"te karar kılarak, çözüm yolunun demokratik yeni bir anayasadan geçtiğini gösterdi." (İU/KŞ)
(EmekDunyasi.Net)
