19 Eylül 2010, Pazar

Ayasofya kimindir?

GÜLSEREN YOLERİ g.yoleri@gmail.com

Dün ve önceki gün Ayasofya Müzesi önünde bir eylem vardı. 200 kişilik Yunanlı grubun ayin yapmak üzere buraya geleceğini öğrenen Alperen Ocakları ve BBP üyesi kişiler "buna izin vermemek için" müze önünde nöbet tuttular.

Olaya ilişkin televizyon ekranına yansıyan görüntüler "bu kadarı da olmaz" dedirtecek cinstendi. Ellerinde Türk bayrakları ile ve bu bayrakları hırsla sallarken "Ayasofya Türk'tür Türk Kalacak" diye de slogan atan, tekbir getiren, istiklal marşı okuyan bu grup, Yunanlıların gelmekten vazgeçmeleri üzerine Fatih Sultan Mehmet'in İstanbul'u fethetmesinden de büyük bir iş yapmış edası ile eylemlerini bitirdiler.

Haber programlarında ayin yapmak üzere gelecek olanlardan "fanatik Rumlar" diye söz edildi. Bu fanatik Rumlar, kutsal bildikleri bu yerde ayin yapmak istemişlerdi. Fatihin torunları "Fanatik Türkler" ise onları gelmekten vazgeçirerek, bir kez daha "bozguna uğrattı".

Bu eylemin insanı dehşete düşüren görüntüleri bir yana, internet sitelerinde birçok kişi "bravo size" diyerek eylemcilerin sırtını sıvazlayıp, "haydi aslanlarım" diyerek gaz vermeye devam ediyorlar.

İnsanlık tarihinden,  ortak değerlerinden bihaber eylemciler ise, değer verdiklerini söyledikleri Atatürk'ün kararına karşı geldiklerinin de, Ayasofya'nın tarihinin de farkında olmaksızın, aldıkları gazla Türk bayrağını hırsla sallamaya devam ediyorlar.

Ayasofya kimindir? Bu soruya, aktaracağım kısa bir tarih bilgisi ışığında varın siz karar verin.

Ayasofya, M.S 532-557 yılları arasında Bizans İmparatoru I. Jüstinyen tarafından patrik katedrali olarak yaptırılmış. 916 yıl boyunca Doğu Ortodoks Kilisesi'nin merkezi olarak işlev görmüş. 1453 yılında Fatih Sultan Mehmet'in Konstantinopolis'i fethi sonrasında Cami olarak kullanılmaya başlanmış. 1932 yılına kadar 481 yıl boyunca cami olarak kullanılmasının ardından, Müslümanlar cami, Ortodokslar kilise olarak kullanılmasını talep etmişler. Tartışmalara son noktayı Atatürk başkanlığındaki yönetim koymuş ve 'Ayasofya müzedir' demiş. O gün bu gündür de müze olarak kullanılıyor.

Ayasofya 1453 yıldır, içine giren çıkan herkesin, yapılan her eylemin, her dönemin, maddi manevi izlerini taşımakta.

Şimdi; Ayasofya kimin? Türklerin mi, Rumların mı? Müslümanların mı, Ortodoksların mı?

Ayasofya Müzesi'ni, diğer tüm kültürler gibi Müslümanlar da, Ortodokslar da, yapı elverdiğince kültürel etkinlikleri için kullanabilmeliler tabii ki.

Çünkü Ayasofya insanlığın kültürel mirasıdır, ortak değeridir. Yani herkesindir.

İnanıyoruz ki; adının sonuna eklenecek hiçbir şey, içinde ve dışında yapılacak hiçbir eylem bu gerçeği değiştiremeyecektir.